ეუთოს ექსპერტმა დაუშვა საქართველოში ადამიანის უფლებათა დამრღვევთა წინააღმდეგ საერთაშორისო მექანიზმები
ეუთოს მოსკოვის მექანიზმის მომხსენებელმა პატრიცია გრზებიკმა საქართველოში ადამიანის უფლებათა მდგომარეობის მკვეთრი გაუარესების შესახებ განაცხადა. მან წევრ ქვეყნებს მოუწოდა განიხილონ მიზანმიმართული სანქციები დამნაშავეების წინააღმდეგ და წამებისა და არაადამიანური მოპყრობის ბრალდებით ეჭვმიტანილი პირების პასუხისგებაში მიცემის შესაძლებლობა საერთაშორისო სასამართლოების ან საყოველთაო იურისდიქციის მეშვეობით. ანგარიშის ოფიციალური გამოქვეყნება ჯერ არ მომხდარა, თუმცა მისი ტექსტი ქართულმა მედიამ უკვე გაავრცელა. ვინ არის პატრიცია გრზებიკი პატრიცია გრჟებიკი არის წამყვანი საერთაშორისო ექსპერტი ადამიანის უფლებების, საერთაშორისო სამართლისა და უსაფრთხოების საკითხებში, ვარშავის უნივერსიტეტის პროფესორი, სპეციალიზებული ჟურნალების მთავარი რედაქტორი და არაერთი პრესტიჟული საერთაშორისო იურიდიული ორგანიზაციის წევრი. ის ეუთოს 24-მა მონაწილე ქვეყანამ დანიშნა ექსპერტად, რათა შეაფასოს საქართველოში განვითარებული მოვლენები 2024 წლის გაზაფხულიდან მოსკოვის მექანიზმის ფარგლებში. ანგარიში მომზადდა რეკორდულ დროში - 14 დღეში. ეს პერიოდი მოიცავდა 17-18 თებერვალს თბილისში ვიზიტს, შეხვედრებს ხელისუფლებისა და ოპოზიციის წარმომადგენლებთან და წერილობითი და საჯარო მასალების შეგროვებას. ძირითადი დასკვნები ანგარიშის მთავარი დასკვნა არის ადამიანის უფლებებისა და ძირითადი თავისუფლებების სისტემური დარღვევები: • გამოხატვის, შეკრების და გაერთიანების თავისუფლების შეზღუდვა. • ჟურნალისტების, სამოქალაქო საზოგადოების აქტივისტების და ლგბტ თემის წევრების შევიწროება. მომიტინგეების წინააღმდეგ გადაჭარბებული ძალის გამოყენების შემთხვევები, შესაძლო წამების ჩათვლით, თითქმის ყველა დამნაშავე დაუსჯელი რჩება. • პოლიტიკური ზეწოლა ოპოზიციაზე, მათ შორის ძირითადი პარტიების აკრძალვის მცდელობები და რეპრესიები ლიდერების წინააღმდეგ. დაუსჯელი ძალადობის ინციდენტები დაუსჯელი თავდამსხმელების მხრიდან მთავრობის კრიტიკოსების წინააღმდეგ, ისევე როგორც მზარდი შიშის კლიმატი „მკაცრი, სტიგმატიზებული რიტორიკით, რომელიც მომდინარეობს მთავრობასთან დაკავშირებული პირებისგან“. რეკომენდაციები საქართველოსთვის ანგარიში მოუწოდებს საქართველოს ხელისუფლებას გაათავისუფლოს ყველა პოლიტიკური პატიმარი და შეწყვიტოს რეპრესიები და ჟურნალისტები და აქტივისტები; ჩაატაროს დამოუკიდებელი გამოძიება ყველა დარღვევაზე, მათ შორის წამების შესაძლო შემთხვევებზე; გააუქმოს საკამათო კანონები, რომლებიც ზღუდავს მოქალაქეთა და ორგანიზაციების უფლებებს, მათ შორის კანონებს „უცხოური აგენტების“ და „გრანტების“ შესახებ; უზრუნველყოს მშვიდობიანი შეკრებების მონაწილეთა უფლებების დაცვა და სამართლიანი სასამართლოს სტანდარტების დაცვა; სასამართლო ხელისუფლების დამოუკიდებლობისა და სამართლებრივი დაცვის ხელმისაწვდომობის გაძლიერება. საერთაშორისო რეკომენდაციები • ქიმიური იარაღის აკრძალვის ორგანიზაციის (OPCW) მეშვეობით საქართველოში მომიტინგეების წინააღმდეგ ქიმიური იარაღის შესაძლო გამოყენების განხილვა. • განიხილონ დამნაშავეების პასუხისგებაში მიცემა ეროვნული სასამართლოების ან საყოველთაო იურისდიქციის მეშვეობით. • განვიხილოთ ისეთი საერთაშორისო მექანიზმების გამოყენება, როგორიცაა ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლო (ECtHR), სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლო (ICC), გაეროს წამების კომიტეტები და სხვა. მომხსენებელი აღიარებს, რომ უფლებამოსილ ქვეყნებს შეუძლიათ მიმართონ ამ ორგანიზაციებს საქართველოში არსებულ ვითარებასთან დაკავშირებით. • მონაწილეობა მიიღოს საქართველოში ვითარების მონიტორინგში გაეროს ადამიანის უფლებათა საბჭოს საყოველთაო პერიოდული მიმოხილვის (UPR) მეშვეობით. • ადამიანის უფლებების დარღვევის აღრიცხვისა და დოკუმენტაციის ინიციატივების მხარდაჭერა. • უზრუნველყოს საქართველოდან იძულებით დატოვებულთა დაცვა და დახმარება, მათ შორის საერთაშორისო დაცვა და სამედიცინო დახმარება. • უფლებადამცველებისა და სამოქალაქო საზოგადოების ორგანიზაციების, მათ შორის ემიგრაციაში მყოფი ორგანიზაციების მხარდაჭერა. აუცილებელი სამართლებრივი რეფორმებისა და გაეროს სპეციალური პროცედურების მონაწილეობის ხელშეწყობა, მათ შორის საქართველოში გაეროს ადამიანის უფლებათა უმაღლესი კომისრის ოფისის შესაძლო გახსნის ჩათვლით.
• ირანის მიერ თავდასხმულ ტანკერზე 23 ქართველი იმყოფებოდა. • ევროპარლამენტმა საქართველოს შესახებ რეზოლუცია მიიღო • მთავრობის ადმინისტრაციასთან ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორ-მასწავლებლებმა აქცია გამართეს • ბერძნული მედიის ცნობით, ტანკერზე, რომელიც ირანმა ერაყის ტერიტორიულ წყლებში დაარტყა, საქართველოს 22 მოქალაქე იმყოფებოდა. • ირაკლი კობახიძე: 6 წელზე მეტი ასაკის მანქანების შემოტანის აკრძალვა შეიცვლება შესაბამისი გაზრდილი აქციზის განაკვეთით. • საქართველო 2026 წელს სურსათზე ფასების ზრდის პროგნოზით მსოფლიო ლიდერებს შორისაა •