ეუთო ს მოსკოვის მექანიზმის ანგარიში აღნიშნავს დემოკრატიული უკუსვლას და აქვეყნებს რეკომენდაციებს
ეუთოს მოსკოვის მექანიზმის ფარგლებში მომზადებულ ანგარიშში, ადამიანის უფლებათა განზომილების ინსტრუმენტი წევრი ქვეყნების ადამიანის უფლებებისა და დემოკრატიის ვალდებულებების მონიტორინგისთვის, აღინიშნა საქართველოში 2024 წლის გაზაფხულიდან მოყოლებული „დემოკრატიული უკანდახევა“ და რეკომენდაციას უწევს „პოლიტიკური მიზეზების გამო დაკავებული ყველა პატიმრის“ დაუყოვნებლივ გათავისუფლებას და რიგი შემზღუდავი კანონების გაუქმებას. ანგარიში, სახელწოდებით „საქართველოში განვითარებები ადამიანის უფლებათა და ფუნდამენტურ თავისუფლებებთან მიმართებაში 2024 წლის გაზაფხულიდან“ და გამოქვეყნდა 12 მარტს, ორ თვეზე ნაკლებ დროში მას შემდეგ, რაც 24 ქვეყანამ გამოიყენა ეს ღონისძიება, მოამზადა ერთადერთმა მომხსენებელმა, პროფესორმა პატრიკია გრზებიკმა. ის საქართველოს ეწვია 17-18 თებერვალს, სადაც შეხვდა ხელისუფლების წარმომადგენლებს და ოპოზიციის წარმომადგენლებს, გამართა ონლაინ შეხვედრები სხვადასხვა დაინტერესებულ მხარეებთან, მიიღო წერილობითი განცხადებები და განიხილა საჯაროდ ხელმისაწვდომი მასალები. ანგარიშში აღმოჩენილია „გამოკვეთილი დემოკრატიული უკანდახევა“ განსახილველ პერიოდში, „ძალადობის ნიმუში“, რომელიც ზოგიერთ შემთხვევაში „მიაღწია წამების ზღვარს“ და აღნიშნა შეკრებისა და გამოხატვის თავისუფლების შეზღუდვები, მათ შორის კანონებით, ადმინისტრაციული და სისხლის სამართლის პროცესით. მან ასევე გამოხატა შეშფოთება განსხვავებული აზრის მონაწილეთა წინააღმდეგ სამართლიანი სასამართლოს უფლების შესახებ. რეკომენდაციებს შორის, ანგარიში მოუწოდებს საქართველოს ხელისუფლებას ჩაატაროს „დამოუკიდებელი“ და „მიკერძოებული“ გამოძიება სავარაუდო საარჩევნო დარღვევების შესახებ და განახორციელოს ეუთოს რეკომენდაციები 2024 წლის საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ. ის ასევე მოუწოდებს ხელისუფლებას, მოიწვიონ ეუთოს/ODIHR-ის მისიის დამკვირვებლები მომავალ არჩევნებზე, გააუქმონ მცდელობები საკონსტიტუციო სასამართლოში რამდენიმე ოპოზიციური პარტიის აკრძალვის შესახებ და მოხსნას ის, რაც მოხსენებაში აღწერილია, როგორც თვითნებურად წარდგენილი სისხლისსამართლებრივი ბრალი პოლიტიკური ოპოზიციის ლიდერების წინააღმდეგ. მომხსენებელი ასევე რეკომენდაციას იძლევა გააუქმოს რამდენიმე კანონმდებლობა, რომლებიც ანგარიშში ნათქვამია, რომ შეუთავსებელია საქართველოს საერთაშორისო ვალდებულებებთან, მათ შორისაა კანონი უცხოელი აგენტების შესახებ, უცხოელი აგენტების რეგისტრაციის აქტი, მედიისა და სამოქალაქო საზოგადოების უცხოური დაფინანსების შეზღუდვა, ანტი-კვერული კანონი „ოჯახური ღირებულებების შესახებ“ და მაუწყებლობის შესახებ კანონის გადაჭარბებული შეზღუდვების გაუქმება. ანგარიში ასევე მოუწოდებს ხელისუფლებას „დაუყოვნებლივ და უპირობოდ“ გაათავისუფლოს „პოლიტიკური მიზეზების გამო“ დაკავებული პირები, ასევე ჟურნალისტები და „საჯარო დებატების სხვა მონაწილეები, რომლებიც ჩატარდა გამოხატვის თავისუფლების გამოყენების გამო“. თავის რეკომენდაციებში ინტე ანგარიშში ასევე აღნიშნულია, რომ რომის სტატუტის მონაწილე სახელმწიფოებმა „შეიძლება განიხილონ საქართველოში არსებული ვითარების გადაცემა სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოში, პოლიტიკური დევნის, წამებისა და სხვა არაადამიანური ქმედებების მაგალითების მზარდი რაოდენობის გათვალისწინებით“. მოსკოვის მექანიზმის ექსპერტთა მისიამ საქართველოში მუშაობა 11 თებერვალს დაიწყო, X-ზე გამოქვეყნებულ პოსტში ელექტრონული ფოსტის მისამართის მიწოდებით „ნებისმიერი შესაბამისი ინფორმაციის“ წარდგენის მიზნით. დასკვნები ანგარიში ამტკიცებს, რომ განსახილველ პერიოდში „საქართველოში ადგილი ჰქონდა დემოკრატიულ უკუსვლას“. მასში ნათქვამია, რომ მომხსენებელს „შეიძლება აღმოაჩინოს ძალადობისა და სხვა ძალადობის ნიმუში მომიტინგეების, პოლიტიკური ოპოზიციის ლიდერებისა და ჟურნალისტების მიმართ“ და აღნიშნა, რომ ზოგიერთ შემთხვევაში „ძალადობამ წამების ზღვარს მიაღწია“. მოხსენების თანახმად, ამ ნიმუშს თან ახლდა დამნაშავეების „თითქმის სრული დაუსჯელობა“. იგი ასევე ამტკიცებს, რომ ხელისუფლებამ „ეტაპობრივად შეზღუდა“ გამოხატვის თავისუფლება და შეკრებისა და გაერთიანების თავისუფლება „სამოქალაქო საზოგადოების, პოლიტიკური ოპოზიციის, დამოუკიდებელი მედიისა და ლგბტ+ თემის მიმართ გამიზნული კანონმდებლობის შემოღებით“. მოხსენებაში დასძენს, რომ ეს თავისუფლებები ასევე „არასათანადოდ შეიზღუდა“ შემზღუდავი ადმინისტრაციული ზომებით, მათ შორის „მაღალი ჯარიმები და ადმინისტრაციული პატიმრობა, ასევე ხელისუფლების კრიტიკოსების წინააღმდეგ სისხლისსამართლებრივი დევნის დაწყებით“. მიუთითებს მმართველი პარტიის საკონსტიტუციო საჩივარზე, რომელიც მიზნად ისახავს ძირითადი ოპოზიციური ძალების აკრძალვას, მოხსენებაში ნათქვამია, რომ ეს ნაბიჯი „ემუქრება პოლიტიკური პლურალიზმის არსებობას“. იგი ასევე აღწერს ა
• მარკეტა გრეგოროვა: დასკვნა ელენე ხოშტარიას - ნაბიჯი დემოკრატიული დაბრუნებისკენ საქართველოში • საქართველოში 20 ლიტრზე ნაკლები მოცულობის სასმელებისთვის პლასტმასის კონტეინერები აიკრძალება • რასა იუკნევიჩიენე: ქართველი ხალხი გადის ერთ-ერთ ურთულეს პერიოდს, მაგრამ საქართველო არ არის დაკარგული - თქვენ არ ხართ დაკარგული ევროკავშირისთვის • პაპუაშვილი: ევროპარლამენტი უახლოვდება საბჭოთა კავშირის სახალხო დეპუტატთა ყრილობას • მეწყერის გამო დასავლეთ საქართველოს ერთ-ერთ სოფელში მცხოვრები მოსახლეობის ევაკუაცია განხორციელდა • მინისტრი გადაწყვეტილებაზე 6 წელზე უფროსი ასაკის ავტომობილებთან დაკავშირებით - მნიშვნელოვანი იყო ჰაერის ხარისხის გაუმჯობესება და კერძო სექტორის ინტერესების გათვალისწინება •